Hazır giysi ve ayakkabıda büyük artırım kapıda

Küresel ham husus ve emtia fiyatlarındaki düşüşün sürmesi beklense de içeride yüksek kur ve yüksek enflasyon nedeniyle hazır giysi ve ayakkabıya büyük artırımlar bekleniyor.

Sözcü’den Gamze Bal’ın haberine nazaran yaz aylarının bitip, sonbaharda yeni dönemin başlamasıyla ayakkabıda yurttaşa yansıyacak artırımın en az yüzde 30 oranında olacağı öngörülürken; hazır giysi eserlerine gelmesi beklenen artırım oranı ise birtakım bölüm temsilcilerine nazaran yüzde 100’leri de aşacak.

SONBAHARDA EN AZ YÜZDE 30’LUK ZAM

Enflasyon yüzde 70’lerin üzerinde iken ayakkabıdaki fiyat artışlarının yüzde 25-30’larda kaldığını söz eden Türkiye Ayakkabı Sanayicileri Derneği Lideri Berke İçten, “Tüketici bizim maliyet ve fiyatlandırmasını şu an yaptığımız eserleri 6-7 ay sonra raflarda görebiliyor. Fiyatlandırma geriden geldiği için fiyat artışları hudutlu kalıyor” dedi.

“Maalesef tüketicinin fiyatlarda önemli bir artış yaşamak durumunda kalmasını bekliyoruz” diyen İçten, “Kışlık eserlerin çıkmasıyla birlikte, eylül-ekim aylarında fiyatlarda bir artış hissedilecektir” diye konuştu.

İçten, yapılacak artırım oranlarının ise ayakkabıdan ayakkabıya değişkenlik göstereceğini, fakat sonbaharda yapılacak en az yüzde 30’luk artırımla yıllık artırım oranının yüzde 70’leri aşacağına işaret etti.

TALEP EKONOMİK ESERLERE KAYDI

İçten ayrıyeten, 2022’nin hareketli başladığını, bilhassa ihracatta artış yakaladıklarını lakin yurt içinde yurttaşın alım gücündeki azalma nedeniyle talebin daha ekonomik eserlere kaydığını anlattı.

“Satış adetlerimizde azalma yok ancak satın alınan eserin niteliği değişti” diyen İçten, şöyle devam etti:

“Bu yıl daha kıymetli olan yüksek segmentli deri ayakkabılardan çok, daha ekonomik olan dokuma ve sentetik gereçlerden yapılan ayakkabılarda talep artışı var.

Deri ayakkabıların toplam satışlar içindeki hissesi geçen yıl yüzde 18’ler civarındayken bu yıl yüzde 15’lere indi. Dünyada da bu eğilim var lakin bizde daha fazla” diye konuştu.

“BU KIŞ YÜZDE 130 ARTIRIM ŞAŞIRTAN OLMAZ”

Türkiye Giysi Sanayicileri Derneği (TGSD) Lideri Ramazan Kaya ve Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Lideri Sinan Öncel ise, halihazırda fiyatlardaki yıllık artırım oranlarının yüzde 80’i bulduğunu; kış aylarında yapılacak artırımların yıllık bazda yüzde 100’leri aşarak yüzde 130’ları ulaşmasının şaşırtan olmayacağını lisana getirdi.

Öncel, “Çünkü sıkıntı bir periyot. Kur artışına bağlı bir fiyat artışı kelam konusu. Emtia ve ham unsurda düşüş beklesek de memleketler arası güç maliyetlerindeki artışlar yurt içindeki maliyetlerimizi artırmaya devam edecek. Bu kış da önemli girdi maliyetleriyle karşı karşıya kalabiliriz. Bu da son eser fiyatlarına yansıyacaktır” diye konuştu.

YILLIK YÜZDE 30 AZALMA VAR

TGSD Lideri Ramazan Kaya, hazır giyside fiyatların son bir yılda ikiye katlandığını, bunun tesiriyle satışlarda yıllık bazda yüzde 10 ila 20 aralığında düşüş yaşadıklarını anlatırken, BMD Lideri Öncel ise satış adetlerindeki düşüşün haziranda yıllık bazda yüzde 30’ları bulduğunu söyledi.

Satışlardaki bu daralmanın yılın ikinci 6 ayında da devam etmesini beklediklerini kaydeden Kaya, “Dünyada olduğu üzere Türkiye de enflasyon çıkmazı içinde. Enflasyon nedeniyle hane halkının ekonomik badirede olduğunu görüyoruz. Tüketici, cebindeki parayı daha ekonomik olarak kullanacaktır” dedi.

SATIŞLARIN YÜZDE 40-60 ARALIĞI TURİSTLERE

Yurttaşın alım gücü günden güne erirken turistlere yapılan satış ise artıyor.

“Türk müşterilerin alım gücü düştükçe toplam satışlar içinde yabancıların hissesi arttı” diyen BMD Lideri Öncel, “Bazı AVM’lerde turistlere yapılan satışlarda yüzde 40, kimilerinde ise yüzde 60 artış var” dedi.

Ancak Öncel’in aktardığına nazaran bu durum, markaları huzursuz eden bir durum.

“Bazı markalar yabancılara bu kadar fazla satış yapmaktan endişeli” diyen Öncel, “‘İlerleyen devirde turist gelmezse bu satışları kime yapacağız’ telaşı hakim” diye konuştu.

“KAPANMALARLA KARŞI KARŞIYA KALABİLİRİZ”

Öte yandan, TGSD Lideri Ramazan Kaya, yurttaş tarafında durum bu iken firmalar tarafındaki büyük külfetlerden birinin de ‘kârsızlıkla mücadele’ olduğunu anlattı ve finansmana erişim konusundaki talepleri karşılanmadıkça iflaslar yaşanabileceğine işaret etti.

“Önceden kârlılığı konuşurken artık kârsızlığı konuşuyoruz” diyen Kaya, şöyle devam etti:

“Firmalar neredeyse genel masrafı karşılayacak etiket fiyatlarıyla hayatlarını devam ettirmeye çalışıyorlar.

Son BDDK kararlarıyla finansmana erişim de artık kolay değil. Fakat orta ve uzun vadede finansmana gereksinimimiz var. Maliyetlerin yanında önümüzdeki periyottaki en büyük problem, finansmana erişim. Bu bahisteki ezalar sürerse, o vakit kapanmalarla karşı karşıya kalabiliriz.”